رشكوئيه و بازي ها و تفريحات و ...

 

























4- رشکوئيه و بازي‌ها و تفريحات و ...

- بزرگترين تفريح عموم مردم همواره کار بوده و هست زيرا تقريباً بيشتر کارها را مردم به صورت شراکتي و جمعي و ... و در محيط‌هاي نزديک به هم و مهمان گونه انجام مي‌دادند.

- و اما قبل از ساخت مسجد جامع رشکوئيه در قديم مردم در اين قسمت جمع مي‌شدند و به کشتي گيري، گوي بازي، شاه بازي يا همان وسط‌بازي حال و ... مشغول مي‌شدند و هم چنين در داخل قلعه نيز شب نشيني‌هاي خاصي برگزار مي‌شده است که يکي از موارد آن، ني زني حسين ميرزا محمد و سنج زني فرزندش نصرالله و دايره زني مرواريدبيگم و ... بوده است که اين جلسات را مي‌توان به نام جشن استراحت پيران و دلزندگي جوانان ياد کرد.

- از قديم و حال بازي‌ها و سرگرمي‌هاي فراواني در رشکوئيه باب بوده که مي‌توان علاوه بر گوي بازي و کشتي گيري و شاه‌بازي، شاه و وزير، اشتي تي تي (کبدي) و چوگان بازي، قول بازي پنج تايي و يک قولي و چند قولي و بازي خطي يا زو سه و شش و نه و دوازده تايي و ... را نام برد.

 

- بازي اشتي تي تي و نحوه آن

رشکوئيه را مي‌توان سرزمين کبدي خاص دانست و نام اين بازي از اشتي گرفته شده و بازي يار و دشمن در دو زمين است که با بيان مداوم تي تي بدون قطع نفس بعد از بيان کلمه اشتي شروع مي‌شود و اما خود اشتي ابزاري است که با چرخش به دور خود الياف کرک و پشم را به هم مي‌تاباند تا به نخ تبديل شود که خود اين اشتي نيز به الهامي از عنکبوت چرخان از تار آويزان ساخته شده است.

و اما اين بازي گروهي و حذفي و براي تقويت نفس و تن و تمرين سکوت مفيد است و در اين بازي بعد از يارگيري براي زمين خط وسط مشخص مي‌شود و يک نفر از يک گروه از خط وسط اشتي را گفته و پشت سر هم تي تي را بدون قطع نفس تکرار مي‌کند و با آمدن به زمين دشمن چنان چه کلمه تي تي به هر دليل قطع شود فرد بايد از زمين خارج شود و چنان چه کلمه تي تي قطع نشود آن فرد هر فرد مقابل را که لمس کند و بعد بتواند خود را به خط وسط و يا زمين خود برساند بايد افراد لمس شده از زمين خارج شوند و اما افراد زمين مقابل بايد سعي کنند فرد حمله کننده را قبل از رسيدن به خط وسط بگيرند تا نفس او براي بيان تي تي قطع شود و با کنار رفتن و يا به زمين برگشتن فرد حمله کننده به زمين خود بالفور نوبت فردي از افراد مقابل مي‌شود که اشتي را گفته و با تکرار تي تي براي لمس افراد مقابل خويش به ادامه بازي مشغول گردد و اما در اين بازي زمين اختياري است ولي معمولاً وابسته به تعداد افراد مي‌تواند کمتر و يا بيشتر از چهل متر مربع باشد.

 

- بازي چوگان بازي و نحوه آن

اين بازي معمولاً دو نفري و امتيازي است و براي دقت و تمرين ضربه بهترين است که اين بازي به نوعي تغيير يافته نوعي از بازي چوگان در قديم بود و بدين منوال است که يکي با چوب دستي چوب کوچک بر روي دو سنگ را به هوا پرتاب کرده و دوباره با چوب دستي به چوب کوچک در هوا ضربه‌اي مي‌زند که اگر ضربه دوم به آن نخورد اين عمل را فرد مي‌تواند تا دو دفعه ديگر تکرار کند و اما چنان چه چوب دستي در ضربه دوم به چوب کوچک بخورد فرد بايد چوب دستي را بر روي دو سنگ قرار دهد و فرد مقابل آن چوب را بر روي چوب دستي پرتاب کند و هم چنين اگر چوب کوچک بعد از ضربه دوم در هوا چرخان باشد و فرد مقابل بگيرد جاي افراد با هم عوض مي‌شود و اگر چوب کوچک در هوا و يا زمين در حرکت باشد فرد مقابل مي‌تواند آن را با ضربات دست و پا به چوب دستي نزديک تر کند تا بتواند آن را راحت تر به چوب دستي پرتاب کند و اگر چوب کوچک به چوب دستي بخورد جاي دو فرد عوض مي‌شود ولي اگر نخورد فرد يک امتياز مي‌گيرد و معمولاً امتيازات در اين بازي 11 يا 16 يا 21 تعيين مي‌گردد و گوي‌بازي نيز تاحدودي چون چوگان‌بازي مي‌باشد!!

 

- بازي قول بازي و خطي يا زو

اين بازي‌ها ديداري هستند و نوشتاري نيستند مثلاً در بازي قول‌بازي پنج تايي بيشتر از ده‌ها اصطلاح از جمله يکي تا پنج تايي، کادوک، سوراخي، صندوقي، عربي، بشکن، نشکن، عروس و داماد، ديوار بلند و کوتاه، يک وجبي، دو وجبي، کادوئي يک تا چهار، سوراخي يک تا چهار و ... و در آخر تنبيه وجود دارد که براي شروع اين بازي سنجيدن را دارد و براي هر اشتباه غيرعمد جريمه‌اي را دارد که بايد ريگ را فرد با بالا پرتاب کردن و با دست زدن به سينه به تعداد دفعات مشخص شده از طرف خود آن ريگ را بگيرد و اما در قول يا ريگ بازي چندقولي اگر ريگي گم شود اصطلاح کليچ نهادن جريمه آن است و اما آن که مراحل اين بازي را سريع تر انجام دهد برنده است.

 

- بازي شاه‌بازي يا وسط‌بازي در قديم

در اين بازي هر كسي مقداري بادام مي آورد و به تعداد مساوي آن را داخل كيسه كوچكي مي كردند و آن را به طرف كساني كه در وسط زمين بودند پرتاب مي كردند و هر كه آن كيسه بادام را مي گرفت بادام هاي كيسه از آن او مي شد و اگر به او مي خورد و نمي توانست بگيرد جاي فرد با فرد پرتاب‌كننده عوض مي شدو  حال به جاي كيسه بادام توپ جايگزين شده است.

- اسباب بازي‌ها و سرگرمي‌ها و ...

در قديم نه چندان دور عروسک‌ها و گوي‌هاي پارچه‌اي و فرفره‌هاي نخي و چوبي و سيفال گندم و تيرکمان و کهني (سنگ گير) و سوت‌هايي از جنس ني و سيفال جو و تفنگ‌هاي سرپر کوچک و ... اسباب بازي کودکان بوده و هست.

- هم چنين يکي از سرگرمي‌هاي خاص کودکان تا پيران شنيدن قصه‌ها و افسانه‌هاي قديمي بوده است و در اين بين يکي از تفريحات خاص مردم دوبيتي و چندبيتي خواني نسبت به هم و يا مسائل روزگار و ... بوده است که تعدادي از آن‌ها عبارتست از:

- سه روزه رفته و سي روزه امروز /// محرم رفته و نوروزه امروز /// اگه قول من رو قبول نداري /// شماره کن ببين چند روزه امروز

- سر تل بلند ني ميزنم ني /// شتر گم کردم و پي مي‌زنم پي /// شتر گم کرده‌ام با بور حاشي /// گلي گم کرده ام شايد تو باشي

- دو تا سرو بلند بوديم بر هم /// جدا گشتيم و هر دو مي‌خوريم غم /// جدا گشيتم و داغ هم نبينيم/// گل رو خرمن کنيم سايه اش نشينيم

- نويسم نامه‌اي با عذرخواهي /// ببندوم بال مرغون هوايي /// برو مرغا بدست دلبرم ده /// بگو صد داد و بيداد از جدايي

- نويسم نامه‌اي با برگ گندم /// غريب و بي کسم در شهر مردم /// غريب و بي کسم جايي ندارم /// جفاي خود کشم يا جور مردم

- دو سه روزه که يارُم نيست پيدا /// نمي‌دونم کجا مي‌گرده شيدا /// به اميد همان ماه و ستاره /// به اميد خدا برگرد دوباره



تاريخ بروز رساني : چهارشنبه 11/02/92 ساعت 19:30

كليه حقوق برای سایت مهدی بهزادی محفوظ است .:. طراحی با نوآوران کویر